گروه کوهنوردی وتر

سراب سیکان دره شهر
نویسنده : حسینی نسب . مهندس نیکرو - ساعت ٢:٢۳ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/٤/۸
 

 

بایاد و نام خداوند مهربان

جمعه مورخ 7 /92/4 همراه اخوی گرام در سراب فرهاد آباد دره شهر

سیدحمیدحسینی نسب 

سیدسعیدحسینی نسب مدیر وبلاگ 

 

ـ نحوه صحیح استفاده از باتوم کوهنوردی 

ـ گرم نگه داشتن بدن در مناطق پربرف کوهستان

ـ نکاتی در مورد گرتکس

ـ گرا گرفتن یک هدف با قطب نما

 

 


نحوه صحیح استفاده از باتوم کوهنوردی

batoom2

باتوم کوهنوردی یکی از اصلی ترین ابزار یک کوهنورد است که متاسفانه بسیاری استفاده از آن را لازم نمیدانند و  لطمات زیادی را متحمل می شوند.مهمترین نقش آن حفظ تعادل بدن در تمام شرایط محیطی برای یک کوهنورد است. با انتقال وزن بین ۵ تا ۲۰ کیلوگرم ( جفت باتوم) بار بسیار زیادی را از روی زانو .مچ پا و کمر کم کرده که علاوه بر تقسیم وزن باعث تحرک دستها و تقویت عضلات بالاتنه میشود. البته گفتنیست استفاده نا صحیح و نا بجا از باتوم باعث بهم خوردن تعادل و فشار بیش از حد به یک نقطه از دست و ایجاد سندرم مچ والتهاب بافتهای همبند کف دست می شود. بهترین شرایط بکارگیری باتوم در موارد زیر است : صعود با شیب بالای ۲۰ درجه. فرود با شیب بالای ۱۵ درجه. حمایت در تراورسهای خاکی و برفی. عبور از رودخانه ها و معبرهای سنگلاخی.

اجزای اصلی باتوم :  دسته :  که محل قرارگیری دست به شکل مشت کرده است  بند حمایت : دور مچ قرار میگیرد و برای حفظ تعادل باتوم خصوصا در هوای طوفانی بسیار موثر است. بدنه اصلی : که حالت پیستونی داشته و بصورت رول پیچ از ۲ تا ۳ نقطه طول باتوم را تغییر میدهد. گل باتوم : دارای سایز و  اشکال مختلف است جهت چسبندگی و درگیر شدن در گل و لای.برف و یخ. شن و ماسه است

سایزهای کوچک با قطر ۳۰ میلیمتر برای گل و لای. سایز متوسط با قطر ۵۰ میلیمتر برای ماسه و برف یخ زده.سایز بزرگ و پروانه ای شکل انحصارا برای استفاده در برف نرم و تازه کاربرد دارد.نکته مهم اینست که در مواردی که ضرورتی برای استفاده از گل باتوم نیست نباید از آن استفاده کرد چونکه باعث خرابی گل باتوم و درگیری نابجای باتوم بین شکاف سنگها و نتیجتا تاب برداشتن بدنه باتوم و  از دست رفتن تعادل میشود

batoom1

سخمه : قسمت تهتانی باتوم است که از جنس فولاد ضد زنگ ساخته شده و با نوک تیز خود باعث نفوذ بهتر در سطوح می شود. بعضی افراد به اشتباه درپوش پلاستیکی باتوم را بسته و با آن حرکت میکنند که این کار اشتباه بوده و فقط درپوش برای حمل ایمن باتوم ساخته شده است.نکته دیگر در رابطه با ارتفاع باتوم که بر اساس قد افراد باید تنظیم گردد.زاویه مناسب  آرنج جهت صعود در شیب ملایم ۹۰ درجه بوده و برای صعود در شیب خیلی تند تا ۴۵ درجه مناسب است.مطلب بسیار مهم در تغییر طول باتوم در صعود و فرود است.در صعود طول باتوم همیشه کوتاهتر  و در فرود بلندتر باید باشد( به این نکته بسیار توجه داشته باشید).هیچگاه باتوم را تا انتها باز نکنید متعلقات آن از تنظیم خارج خواهد شد. هیچگاه دو باتوم را با ارتفاع مختلف در دست نگیرید زیرا باعث بهم خوردن تعادل و به تدریج کمر درد خوهد شد ( بجز حرکت در مسیرهای مالرو منتهی به دره با شیب یکطرفه تند) حرکت باتوم به صورت طبیعی به روال حرکت دست است. یکی در میان به صورت پای راست دست چپ و بالعکس(بجز صعود در شیب تند و خصوصا برفگیر)                  نوشته و تحقیق این مطلب : بکتاش خضرائی

----------------------------------------------------------------------------------

گرم نگه داشتن بدن در مناطق پربرف کوهستان

 کوهنوردی و کوهپیمایی ورزشی است که شخص را با شرایط آب وهوایی مختلف مواجه می‌کند. ممکن است کوهنورد در فصل تابستان به فاصله یک یا دو روز از درون شهرهای گرم به داخل دره‌ها و قله‌های پوشیده از یخچال‌های طبیعتی و محیط‌های سرد پا بگذارد و یا در زمستان از محیط سرد قابل تحمل به مناطق بسیار سرد و یخبندان برسد و فعالیت خود را نظیر صعود به قله‌ها یا سنگ‌نوردی بر روی دیوارهای سنگی و دیواره‌های یخی آغاز کند. بنابراین حفظ گرمای بدن و جلوگیری از نفوذ سرما به داخل بدن از اصول حفظ و نگهداری سلامت بدن است. سرمنشأ بسیاری از بیماری‌های کوهستان نظیر ادم‌ریوی، ذات‌الریه، هایپوترمی و... سرما است. در این مقاله انجام بعضی از کارها برای حفظ گرمای بدن و بعضی از کارها برای جلوگیری از نفوذ سرما به داخل بدن در موقعیت‌های مختلف توصیه می‌شود. از آنجایی که فصل زمستان نماد اصلی سرماست بیشتر توجه ما به این فصل بوده و نمونه‌هایی ارایه شده نیز مربوط به این فصل می‌باشد هرچند که سرمای شدید بعضی از مناطق در فصول دیگر هم وجود داشته و به زمستان ختم نمی‌شود.


1- هنگام حرکت و صعود
گرم بودن بدن مهم‌تر از گرم شدن در مقابل آتش است. بنابراین زمانی که احساس می‌کنید بدن شما سرد می‌شود لباس مناسب بر پوشش قبلی اضافه کنید و لباسی بپوشید که گرمای بدن شما را حفظ کند و سرمای محیط خارج نیز به بدن شما نفوذ نکند. گرمای بدن از قسمت یقه لباس‌ها و گردن به مقدار زیادی خارج می‌شود پس با بستن زیب لباس‌ها گرما را درداخل آنها حفظ کرده و از خارج شدن گرما و ورود هوای سرد به داخل لباس‌ها و در نهایت بدن جلوگیری نمایید. پارچه‌های نخی و کتانی بخار آب بدن را فورا جذب می‌کنند و زمانی که این نوع لباس‌ها دراثر فعالیت کوه‌نورد خیس می‌شوند با کمی وزش باد عمل تبخیر در آنها انجام می‌گیرد و مقداری گرما را از محیط خود که بدن انسان است می‌گیرند بنابراین بدن احساس از دست دادن گرما یا احساس سرما می‌کند. مدتی طول می‌کشد تا لباس‌های نخی و مرطوب خشک شوند و به همان میزان نیز بدن به مدت طولانی گرمای خود را از دست می‌دهد. بنابراین سعی کنید هنگام حرکت، بدن بیش از حد معمول گرم نشود تا عرق کند زیرا پس از ایستادن لباس‌های خیس از عرق در اثر عمل تبخیر گرمای بدن را می‌گیرند و سبب سرد شدن بدن تا حد از کار افتادن و انقباض موقت عضله‌ها نیز می‌شوند. اگر هنگام حرکت احساس گرما می‌کنید دکمه لباس یا زیپ لباس خود را باز کنید تا قبل از گرم شدن بیش از حد و عرق کردن بدن گرمای اضافی داخل لباس خارج شود و شما احساس راحتی کنید.
بیشترین گرمای بدن از منطقه سربرهنه خارج می‌شود پس برای جلوگیری از این عمل گذاشتن کلاه توصیه می‌شود واگر کلاهی باشد که بتوان گوش‌ها را نیز بپوشاند بهتر است.
مواظب وزش باد باشید. باد سریعا گرمای بدن را خارج کرده و سرما ایجاد می‌کند پوشش ضدباد یا بادگیر از این عمل جلوگیری می‌کند باید توجه داشت که هرچه باد شدیدتر باشد میزان سرمای ایجاد شده روی بدن بیشتر خواهد بود.
سعی کنید لباس شما خشک باشد. لباس‌‌های خیس گرمای داخل لباس را زودتر از لباس خشک خارج می‌کند. لباس باید هوای داخل را خارج کند وبه اصطلاح تنفس کند بنابراین در انتخاب لباس توجه به این نکته بسیار مهم و ضروری است پوشیدن لباس‌های ضدآب در بارش‌ باران‌های سنگین مانع نفوذ آب می‌شوند ولی از داخل عرق می‌کنند ولی لباس‌های ضدباران و ضدباد که مانع عرق کردن بدن می‌شوند در چنین مواقعی بهتر است از این گونه لباس‌ها استفاده شود تا لباس‌های صددرصد ضدآب.
دستکش‌های چرمی گرم‌تر از دستکش‌های پشمی است و گرمای کمی از طریق د ست و نوک انگشتان هدر می‌رود اما دستکش چرمی حساسیت و مهارت انگشتان را کم می‌کند و این فقط در قسمت نوک انگشتان است که درسنگ‌نوردی مهم است ولی در کوه‌نوردی تاثیری ندارد.


2- هنگام استراحت
وقتی از حرکت می‌ایستید فورا لباس گرم بپوشید. صبر نکنید تا پس از سرد شدن بدن لباس بپوشید. حتما همراه خود لباس گرم داشته باشید و زیر کاپشن بپوشید تا زمانی که کاپشن خود را درمی‌آورید گرمای بدنتان خارج نشود. لباس‌هایی که می‌پوشید باید یک سایز بزرگ‌تر از معمول باشد و نباید به بدن شما بچسبد. جلیقه‌های معمولی برای این کار خیلی مناسب هستند. لباس‌های ضدباد، ضدآب و لباس‌های الیاف مصنوعی ضدباد از ورود سرما جلوگیری می‌کنند. پوشیدن حتی یک لباس پشمی روی لباس سرتاسری ضدباد نازک باز هم برای گرم شدن بدن مفید است.
از تنقلات گرمازا در تمامی مدت روز استفاده کنید مانند کشمش، خرما، انجیر، توت و غیره. این نوع تنقلات کوه‌نورد را گرم نگه می‌دارند. برای گرم شدن سریع و به دست آوردن انرژی از دست رفته از موادی که دارای کربوهیدرات‌ها می‌باشند بیشتر استفاده کنید؛ این نوع مواد سریعا عمل می‌کنند و بهترین برای این منظور می‌باشند. ساندویچ‌های مربا بهتر از ساندویچ‌های پنیر است. شکلات و آب‌نبات بهتر از انواع چیپس است. نوشیدنی گرم برای گرم کردن بدن خیلی لازم است و می‌توان با حمل یک فلاسک مناسب در طول برنامه روزانه از چای گرم، قهوه و یا کاکائوی گرم استفاده کرد.
مستقیما روی زمین سرد و خیس ننشینید حتی زمانی که شلوار واترپروف به تن دارید با نشستن در محل‌های سرد مقدار زیادی گرمای بدن سریعا از بدن خارج می‌شود. برای نشستن از یک زیرانداز ابر فشرده یا یک وسیله عایق یا لباسی که درکوله دارید استفاده کنید تا ضمن نرم بودن محل نشیمن گرمای بدن نیز خارج نشود.
در هوای توفانی استفاده از سرپناه به مقدر قابل توجهی از خارج شدن گرمای بدن جلوگیری می‌کند، سرپناه‌ها، چادرهای موقتی با گنجایش 2 نفر تا 10 نفر نیز در گرم نگه داشتن بدن مفید هستند. کوه‌نوردان و کوه‌پیمایان منفرد می‌توانند با هم اقدام به برپاکردن چادر یا سرپناه بنمایند. دو نفر با همکاری هم می‌توانند با استفاده از عصای راه‌پیمایی یا چوبدست اسکی خود به عنوان دو تیرک و مقداری پارچه یک سرپناه دونفره ایجاد کنند. این نوع سرپناه‌ها گرم نیستند ولی درهر حال از سرمازدگی و عواقب حاصل ازآن بهتر است.


3- هنگام برپایی چادر
توجه کنید چادر خود را در قعر دره یا در پایین‌ترین نقطه منطقه برپا نکنید زیرا هوای سرد مناطق اطراف به این محل‌ها ریزش می‌کنند و این نقاط سردتر از مکان‌های دیگر خواهند بود. محل‌هایی که رو به سمت شیب بالای دشت یا دره است دارای هوایی کم و بیش بهتر از اعماق دره است. سعی کنید در محلی چادر بزنید که در معرض وزش باد نباشد. محلی که برای برپایی چادر انتخاب می‌کنید نباید رو به پرتگاه باشد- محل چادر را در کنار دیواره‌های سنگی غیرریزشی یا انبوه درخت‌ها انتخاب کنید تا در پناه آنها وزش باد اثر کمتری داشته باشد.
هنگام استراحت یا خواب یک بطری آب گرم می‌تواند نوک پاهای شما را گرم نگه دارد وگرمای بدن شما را حفظ کند ضمن آن که همین بطری می‌تواند در طی روز آب آشامیدنی شما را تأمین کند.
از کیسه خواب خود به عنوان یکی از اقلام پوشیدنی و گرم‌کننده استفاده کنید. زمانی که می‌خواهید استراحت کنید و یا هنگام مطالعه در داخل چادر و حتی هنگام غذا پختن یا خوردن آن می‌توانید به داخل کیسه خواب خزیده و بدن خود را گرم نگه دارید. برای آن که قفسه سینه شما گرم بماند کیسه خواب را تا زیربغل بالا بکشید و دهانه آن را جمع کنید تا به پایین نلغزد. از کیسه خواب قبل از آن که احساس سرما کنید یا بدن شما سرد شود استفاده کنید در این حالت مقداری از گرمای بدن شما در داخل کیسه خواب باقی می‌ماند. اگر احساس سرما می‌کنید با کمی قدم زدن یا دویدن گرمای بدن شما تأمین می‌شود.
مقدار کمی سس تند و یا چاشنی فلفل‌دار به غذای خود اضافه کنید این سبب می‌شود که داخل بدن شما برای مدتی گرم شود ولی در استفادهاز چاشینی‌های تند نباید افراط کرد.
وقتی به محل استقرار چادر یا کمپ خود رسیدید توجه کنید قبل از آن که احساس سرما کنید فورا لباس‌های خیس خود را با لباس‌های خشک عوض کنید. دقت کنید! لباس‌های زیر خیس باید حتما عوض شود. زیرپیراهن پشمی خشک پوست بدن را زودتر گرم می‌کند ولی آن را روی زیرپیراهن نخی خیس نپوشید.
سعی کنید غذای گرم بخورید یا از آشامیدنی‌های گرم نظیر چای گرم- قهوه و کاکائوی گرم استفاده کنید تا بدن شما در طول شب گرمای خود را بیشتر حفظ کند. غذاهایی که دارای چربی می‌باشد بدن را به تدریج گرم می‌کند در صورتی که کربوهیدرات‌‌ها نظیر آب‌نبات و قند و... بدن را فورا گرم می‌کند اما مدت آن طولانی نیست.

4- هنگام استراحت درشب
اگر هنگام استراحت در شب احساس سرما کردید لباس‌های خشک مثل کلاه، جوراب پشمی و لباس پشمی اضافه بپوشید. تنقلات مثل کشمش، خرما و غیره کمک می‌کند بدن شما مدتی گرم بماند. خوراکی‌های کربوهیدرات‌دار نظیر شکلات و آب‌نبات و میوه‌های خشک مانند توت و انجیر و غیره می‌تواند بهترین خوراکی برای گرم کردن بدن شما باشد.
انجام ورزش‌های سبک می‌تواند بدن شما را گرم نگه دارد. می‌توانید در داخل کیسه خواب انجام حرکات موزون عضلانی و یا منقبض و آزاد کدرن عضلات خود مقداری گرما در بدن خود ایجاد کنید حتی می‌توانید در داخل کیسه خواب با حرکات پرس‌های بدن به وسیله دست‌ها و پاها، بدن خود را گرم نگه‌ کنید.
با قرار دادن لباس‌های پشمی، اورکت و چیزهایی نظیر آنها در اطراف کیسه خواب مانع نفوذ سرما به داخل کیسه خواب شوید ولی از قرار دادن پوشش‌هایی که هوا از آن عبور نمی‌کند برروی کیسه خواب اجتناب کنید زیرا این نوع پوشش‌ها مانع تنفس کیسه خواب شده و بخار بدن را در داخل کیسه خواب محبوس می‌کند و بدن عرق می‌کند. نظیر پارچه‌هایی که برای حفاظت از باران از آن استفاده می‌شود.
هنگام شب یک فانوس شمعی در داخل چادر روشن کنید تا ضمن آن که محل را روشن نگه می‌دارد گرما نیز ایجاد می‌کند.
از یک چادر دو تا سه نفره استفاده کنید. یک چادر را دو یا سه کوه‌نورد بیشتر ازیک نفر گرم می‌کنند. پس سعی کنید در برنامه‌های گروهی از چادرهای یک نفره کمتر استفاده کنید.
اگر کیسه خواب شما کوتاه‌تر از بدن شماست می‌توانید از لباس‌های اضافی خود به عنوان بالش استفاده کنید ضمن آن که سر وبالا تنه شما نیز گرم می‌ماند. بنابراین اگر کیسه خواب تا نزدیک شانه‌های شما برسد کافی است و از لباس‌های اضافی می‌توانید برای قسمتی از بدن که بیرون کیسه خواب قرار دارد استفاده کرده و با پوشیدن آنها از نفوذ سرما جلوگیری کنید.
از زیراندازهای ضخیم و ابرهای فشرده برای خوابیدن روی زمین‌های یخ‌زده و خشک و یا پوشیده از برف و یخ استفاده کنید. اگر هنگام شب احساس سرما کردید با اضافه کردن لباس‌های پشمی غیرقابل استفاده بر ضخامت زیرانداز اضافه کنید تا سرمای کمتری به داخل کیسه خواب نفوذ کند.

5- هنگام بیدار شدن صبح روز بعد
صبح روز بعد و پس از بیدار شدن سعی کنید ابتدا لباس‌های گرم و خشک خود را در داخل کیسه خواب گرم کنید و سپس آنها را بپوشید. هنگام شب لباس‌های مرطوب از تعریق بدن خود را داخل کیسه خواب قرار دهید تا آنها درطول مدت شب خشک و گرم شوند پس از پوشیدن لباس از کیسه خواب خارج شوید. در مناطقی که تماماً پوشیده از برف می‌باشد و دمای صبحگاهی چندین درجه زیر صفر است نباید بدن را مستقیماً در معرض سرمای صبحگاهی قرار دهید زیرا سبب سرد شدن مجراهای تنفسی و ریه‌ها و دیگر اعضای بدن می‌شود که عواقب آزاردهنده‌ای به همراه خواهد داشت. رعایت نکات فوق کمک می‌کند تا کوه‌نورد هنگام اجرای برنامه‌های زمستانی یا اجرای برنامه در مناطق سردسیر و پوشیدن از برف ایمنی بیشتری برخوردار شود.

 

از: وارطان زاکاریان

--------------------------------------------------------------------------

نکاتی در مورد گرتکس

 

یکی از مشکلاتی که کوهنوردها و طبیعت گردان حرفه ای دارن، خیس شدن بدن در اثر عرق کردنه که باعث میشه در توقف ها احتما سرماخوردگی افزایش پیدا کنه. این مشکل سال ها کوهنرودان را اذیت می کرد تا اینکه طی سالهای نه چندان دور پارچه ای با خواص جالب اختراع شد که تحولی در ورزش کوهنوردی و مشابه اوون ایجاد کرد.
برای اینکه بفهمیم این پارچه چیه اول باید کمی در مورد لباس های معمولی و همچنین بادگیر بدونیم. لباس های معمولی پارچه هایی نخی، پنبه ای و الیاف مشابه هستن که به بدن اجازه تنفس می دن. اما همونطور که عرق بدن می تونه از این پارچه ها خارج بشه به همون میزان رطوبت بیرون هم می تونه وارد بشه. یعنی اگر شما در معرض بارون و برف قرار بگیرید لباس ها و بدن خیس میشه. پس این لباس ها به درد کوهنوردی نمی خورن. 
بادگیرها و پانچوها بر عکس لباس ها معمولی از هیچ جهتی اجازه انتقال رطوبت نمی دن به همین دلیل بدن توسط عرق خودش خیس میشه. اما گرتکس ها طرز کارشون ترکیبی از این دوتاست. یعنی به عرق بدن اجازه خروج می دن اما به رطوبت بیرون اجازه ورود نمی دن. شاهکاره نه؟ 8-)

نقاط قوت
1- تمام توضیحات بالا نقاط قوت این لباس ها بود ;)

نقاط ضعف:
1- قیمت:
قیمت این پارچه ها هنوز خیلی زیاده. به همین دلیل قیمت کابشن ها و شلوارهایی که از این جنس هستن هم خیلی زیاده. یه کابشن گرتکس تقریبا خوب حدود 70-80 تومن قیمت داره که البته فقط یک لایه نازکه و برای گرم شدن باید فکری به حال خودتون بکنید :?

2- عدم مقاومت در مقابل بارندگی شدید:
این لباس ها در مقابل بارندگی شدید مقاوم نیستن و آب به داخل نفوذ پیدا
می کنه. البته این قضیه برا کوهنوردها مشکلی نیست. چون کمتر در کوه بارون
میاد. اما برا طبیعت گردها مشکل بزرگیه :?

3- عدم تبخیر در شرایط سکون هوا:
در صورتی که باد اندکی وجود نداشته باشه عرق بدن بخار نمیشه. یعنی باز هم مشکل خیس شدن بدن وجود خواهد داشت. این مشکل در کوه بروز می کنه. یعنی هوا به اندازه ای سرده که باید حتما لباس بپوشی ولی باد نمیاد و به همین دلیل از تو عرق می کنی و عرق خشک نمیشه.


بخریم یا نه؟
این بحث زیاد پیش اومده که این لباس ها می ارزه یا نه. به نظر من اگر شما کوهنورد حرفه ای هستید حتما باید بخرید. چون غیر از این لباس، گزینه دیگه ای ندارید. اما اگر کوهنورد حرفه ای نیستید و یا طبیعت گرد هستید و پول براتون ارزش داره نگیرید یا یه جنس معمولی بگیرید. جنس معمولی این لباس ها 30-40 تومنی هم پیدا میشه. تعریق خوبی داره اما مقاومتش در برابر بارون کمتره.
در بارون کم که جواب می ده. در بارون شدید هم که نه این گورتکس و نه هیچ گورتکس دیگه ای دوام نمیاره. پس پولتونو دور نریزید.

---------------------------------------------------------------------

گرا گرفتن یک هدف با قطب نما

در صورتی که میخواهید به فردی بگوید که به جهت خواصی برود معمولا از کلمه  شمال  جنوب شرق یا غرب   و یا شمال شرق و جنوب شرق و ... استفاده میشود که این روشها اصلا روشهای دقیقی نیستند و عملا گرا دادن غیر دقیق هدف است

 

حال به آموزش گرا گیری میپردازیم

برای این کار ابتدا قطب نما را صورت افقی که مطمئن شوید عقریه به راحتی میچرخد نگه میدارید و وقتی عقربه آرام گرفت  صفر صفحه مدرج را به زیر یا در امتداد عقربه شمال قرار میدهیم

به شکل زیر نگاه کنید عقربه قرمز در حالی که به شمال اشاره دارد ما صفحه را به آرامی میچرخانیم و به زیر آن میبریم تا عقربه با صفر هم امتداد شود

حال که صفر صفحه به سمت شمال است جهت هدف گرا خواهد بود

به شکل ۳ نگاه کنید جهت درخت گرای مورد نظر است

در زبان انگلیسی و علم ناوبری بدست آوردن زاویه ‌‌Bearing گفته میشود

تعریف کلی : زاویه هدف یا گراگیری  (که ‌Bearing) میباشد در حقیقت زاویه  شمال مغناطیسی با هدف  در صورتی که فرد در راس باشد  است که عددی  از 0 تا 360 درجه میباشد

 


 

انحراف مغناطیسی زمین

قطب شمال زمین در بالای کشور روسیه  کانادا و کشور های اروپای قرار دارد

 

و قطب جنوب در پائین ترین نقطه کر زمین با علامت S در نظر گرفته میشود

ولی به این ساده گی نیست چون قطب شمال محور چرخش است که به آن شمال واقعی گفته میشود ولی قطب نما در کمال بد شانسی آن را نمایش نمی دهد بلکه شمالی را نشان میدهد که به آن شمال مغناطیسی گویند و فاصله زیادی از شمال واقعی دارد

بدتر از همه این که این شمال جعلی که شمال مغناطیس میگویم در حال تغییر است به عکس زیر توجه کنید

در شکل بالا شمال واقعی را شمال جغرافیایی میگوید به فاصله این دو توجه کنید

در شکل زیر به جابجایی قطب شمال مغناطیسی که هر سال تغییر میکند توجه کنید

به شکل زیر زیاد  توجه کنید تا بدانید که که قطب نما چگونه در نشان دادن شمال و جنوب چقدر اشتباه دارد

 

و بد بختی در این که حتی در دیگر نقاط خطای دیگری وجود داریم به نام خطای مغناطیس سطح زمین که ناشی از مواد داخل زمین است که باعث انحراف شدید مغناطیس خواهد بود به شکل زیر توجه کنید

این انحراف در سالهای مختلف تغییر میکند  البته ایران انحراف کمی دارد در شمال4.5 درجه به سمت راست  و در جنوب ایران به ۲ درجه میرسد

خلاصه اینکه :

زمین یک شمال دارد که در نقطه محور چرخش آن میباشد به آن شمال واقعی میگویند

شمال مغناطیسی نقطه ای است که تمام خطوط قوای مغناطیسی به آن ختم میشود

این نقطه از محور چرخش زمین فاصله دارد

بس با قطب نما اگر به شمال بخواهیم برویم به شمال واقعی نخواهیم رسید

( البته قطب نما در شمال کار نمیکند : چون خطوط قوای مغناطیسی در جهت تغریبا عمود به سمت زمین است و باید از قطب نمای عمق استفاده شود Dept Compass)

بدبختی بزرگتر: در سطح زمین استفاده از قطب نما یک مشکل دیگر دارد که به آن انحراف مغناطیسی منحنی که شکل بالا به آن اشاره دارد

 معنی آن عبارت است از امتداد جهت قطب نما ها د رنقاط مختلف جهان بستگی به مواد مغناطیسی زیر پای کاربران در درون زمین دارد

این موارد باعث ایجاد خطا در نمایش صحیح  قطب نما خواهد شد

 

انواع قطب نما

نظامی

 

دریایی

نوع قبله یاب

هوا نوردی

ساده

و بر روی لباس های اخیر و جا کلیدی

نوع ساخت دستی

 

 


 

تاریخ قطب نما

بدون شک این وسیله مفید از بدو ساخت زیاد پیشرفتی نداشته است

 

نمونه قطب نمای چینی

و یک نوع قدیمی

 نمونه از قطب نما در جنگ جهان دوم ساخت آلمان

قطب نمای نظامی ارتش سوئیس برای گرا گیری دقیق